İçeriğe atla
Yatırım Yapanlar
Üye ol
Piyasa gündemimakro2026-11-09

Nasdaq-100'de düşüş bitti mi? Toparlanmanın kalıcı olup olmadığını gösteren beş veri

Bu yazının videosunu izleYouTube · 7:11 · okumak yerine izleyin

Nasdaq-100 endeksi 6 Ekim’de rekor kapanış yaptı. Bir ay sonra, 5 Kasım’da tek günde %6,36 düştü. Bu, endeksin Mart 2020’den beri yaşadığı en sert günlük kayıptı. Ardından iki işlem gününde alım geldi. Nasdaq-100 fonu ya da teknoloji hissesi tutan yatırımcının sorusu şu: Bu yükseliş düşüşün sonu mu, yoksa geçici bir tepki alımı mı? Tek bir gösterge bunu söyleyemez. Ama birlikte okunan birkaç veri, yönün değişip değişmediğini erken gösterir.

Satışı ne başlattı

5 Kasım Perşembe günü yapay zekâ hisselerinde sert bir satış yaşandı. Nasdaq-100’ün tek günde kaybettiği piyasa değeri 2,3 ile 2,5 trilyon dolar arasında hesaplanıyor. Kapanışta endeks 6 Ekim rekorunun %14,7 altındaydı. Aynı gün S&P 500 %4,4 düştü. Çip şirketlerini izleyen yarı iletken endeksi (SOX) %12 geriledi. Nvidia %9,3, AMD %17,3 kaybetti.

Satışın arkasında birkaç kaygı birleşti. Ara seçimlerde Demokratların geniş kazanımı, veri merkezi (data center) inşaatlarının durdurulabileceği ya da sıkı kurallara bağlanabileceği endişesini doğurdu. Seçmenlerin yapay zekâya ve veri merkezlerine mesafeli durması bu kaygıyı artırdı. Yüksek borçlanma maliyetinin bu yatırımları yavaşlatabileceği ve yapay zekâ hisselerinin fazla pahalandığı görüşü de satışı büyüttü. Kısacası piyasa, yapay zekâya yapılan büyük yatırım harcamasının (CapEx) ne zaman ve ne ölçüde karşılığını vereceğini sorguluyor.

Düşüş seçimle başlamadı. Endeks ekim ortasından beri geriliyordu ve Nasdaq art arda dördüncü haftasını kayıpla kapattı.

6 Kasım Cuma günü çip hisselerinin öncülüğünde kısmi bir toparlanma geldi. 9 Kasım Pazartesi alımlar sürdü ve yükselişte yine çip hisseleri öndeydi. Nvidia ise bu yükselişe katılmadı. Şirketin yönetim kurulu CEO Jensen Huang hakkında bağımsız bir inceleme başlattı ve hisse düştü.

Düşüşün bitip bitmediğini gösteren beş veri

Rekordan uzaklık. Rekordan %10’dan fazla düşüş düzeltme (correction), %20’den fazla düşüş ayı piyasası (bear market) sayılır. 5 Kasım kapanışında Nasdaq-100 düzeltme bölgesindeydi ama ayı piyasası eşiğine ulaşmamıştı. Sonraki iki günün yükselişi aradaki farkı daralttı. Endeksin 5 Kasım dibinin altına inmeden toparlanmayı sürdürmesi, satış baskısının zayıfladığını gösterir. Bu dibin kırılması ise düşüşün sürdüğüne işaret eder.

Hareketli ortalamalar (moving average). Bunlar endeksin son 50, 100 ya da 200 işlem günündeki ortalama seviyesidir. 200 günlük ortalama, uzun vadeli eğilimin sık izlenen ölçülerinden biridir. Nasdaq-100 5 Kasım’da bu ortalamanın altına indi. 9 Kasım öğleden sonra endeks yükselişteydi ama 50, 100 ve 200 günlük ortalamaların üçünün de altında işlem görüyordu. Endeksin önce 50 günlük, sonra 200 günlük ortalamanın üzerine çıkıp orada kalması, eğilimin döndüğünü gösteren işaretlerdendir.

Oynaklık endeksi (VIX). VIX, S&P 500 opsiyon fiyatlarından hesaplanır ve yatırımcıların beklediği dalgalanmayı ölçer. 4 Kasım’da 16,61 olan VIX, 5 Kasım’da 28,18’e çıktı. 6 Kasım’da 25,56’ya indi ama 20’nin üzerinde kaldı. VIX’in yeniden 20’nin altına inmesi, yatırımcıların koruma için ödediği bedelin azaldığını gösterir.

Faiz ve Fed beklentisi. Teknoloji hisseleri faize duyarlıdır, çünkü değerleri büyük ölçüde ileriki yıllarda beklenen kârlara dayanır. Fed 28 Ekim’de politika faizini %3,75-4 aralığında tuttu; iki üye karara karşı çıkıp artırım istedi. 6 Kasım’da açıklanan ekim verisinde tarım dışı istihdam 165 bin arttı ve beklentiyi aştı. İşsizlik oranı %4,1 oldu. Bu veriden sonra vadeli piyasalarda 8-9 Aralık toplantısında faiz artırımı olasılığı yaklaşık %80’e çıktı. 10 yıllık ABD tahvil faizi 5 Kasım’da %4,84’tü; geçen ay %5,30’un üzerini görmüştü. Tahvil faizinin gerilemesi teknoloji hisselerini destekler, yükselmesi baskı yapar.

Çip endeksi ve kredi piyasası. Satışın merkezinde yapay zekâ altyapısı var. Bu yüzden çip endeksi ve altyapı şirketlerinin borçlanma maliyeti yakından izleniyor. Yapay zekâ için bulut işlem gücü kiralayan CoreWeave’in kredi temerrüt takası (CDS) ekim ortasından beri rekor seviyeleri görüyor. CDS, bir şirketin borcunu temerrüde karşı sigortalamanın maliyetidir. Daha geniş tabloda, yüksek getirili şirket tahvillerinin risk primi (high yield spread) 4 Kasım’da %3,32, 5 Kasım’da %3,48, 6 Kasım’da %3,42 oldu. Bu primde sert bir yükseliş, sorunun hisse piyasasından kredi piyasasına yayıldığını gösterir. Şimdilik böyle bir sıçrama yok.

Türk yatırımcı için ne anlama geliyor

Türk yatırımcı Nasdaq-100’e iki yoldan ulaşabilir: Türkiye’de bu endeksi izleyen yatırım fonları ya da yurt dışı hesaplardan alınan borsa yatırım fonları (ETF). İki durumda da getiri, endeksin en büyük şirketlerine bağlıdır. Endeks piyasa değerine göre ağırlıklandırılır. Nvidia, Microsoft, Apple, Amazon ve Alphabet gibi şirketlerin hareketi fonun gününü belirler.

Yoğunlaşma burada önemli. Yapay zekâ temalı şirketler endekste büyük yer tutar. Tema sarsıldığında Nasdaq-100 geniş piyasadan daha sert düşebilir. 5 Kasım bunu gösterdi: Nasdaq-100 %6,36 düşerken S&P 500 %4,4 geriledi.

Kur da hesabın parçası. Endeks dolar cinsindendir. TL ile ölçülen getiri hem endeksin hareketine hem dolar/TL kuruna bağlıdır. Kurun yükselmesi TL bazındaki kaybı bir ölçüde sınırlayabilir, ama dolar bazındaki kaybı ortadan kaldırmaz.

Zamanlama da fark yaratır. ABD’nin önemli ekonomik verileri Türkiye saatiyle öğleden sonra açıklanır. Nvidia gibi şirketlerin sonuçları ise Türkiye’de gece saatlerine denk gelir. Türkiye’deki fonların fiyatı ABD’deki hareketi bir gün gecikmeyle yansıtabilir. Bu yüzden fon fiyatını okurken ABD’deki son kapanışa da bakmak gerekir.

Toparlanmayı bozabilecek riskler ve karşı görüş

Cuma ve pazartesi yükselişleri tek başına yeterli değil. Bu hareketin geniş bir rahatlama mı, yoksa yeni bir dengelenmenin başlangıcı mı olduğu henüz belli değil.

Birinci risk siyasi. Veri merkezi inşaatına sınır getirilmesi henüz bir karar değil, bir olasılık. Bu tür kısıtlar somutlaşırsa işlemci, bellek ve depolama alımları gecikebilir. Bu da çip şirketlerinin gelir beklentilerini aşağı çekebilir.

İkinci risk faiz. Fed son açıklamasında enflasyonun yüksek kaldığını söyledi. Enflasyon verileri yüksek gelirse aralıkta faiz artırımı daha olası hale gelir. Bu, geleceğe dönük kâr beklentisiyle fiyatlanan teknoloji hisselerine baskı yapar.

Üçüncü risk şirket kaynaklı. Nvidia endeksin en büyük şirketlerinden biri. Yönetim kurulu incelemesi ve yaklaşan bilanço, hisseyi ve onunla birlikte endeksi oynak tutabilir.

Karşı görüş de güçlü. Ekonomi sağlam görünüyor: ekim istihdam verisi beklentinin üzerinde geldi. 10 yıllık tahvil faizi bir ay öncesine kıyasla geriledi. Beklentiyi aşan şirketler hâlâ ödüllendiriliyor. AppLovin, piyasanın sert düştüğü 5 Kasım’da gelir ve kârı beklentiyi aştıktan sonra %31 yükseldi. Bu, yatırımcıların yapay zekâdan topyekûn kaçmadığını, sonuç gösteren şirketleri ayırt ettiğini düşündürüyor.

Önümüzdeki günlerde izlenecekler

  • 10 Kasım, ekim enflasyonu: Tüketici fiyat endeksi (CPI) beklentinin üzerinde gelirse aralık faiz artırımı beklentisi güçlenebilir.
  • 10 Kasım, CoreWeave sonuçları: Yapay zekâ altyapısına yatırım yapan şirketlerin finansman durumu hakkında ilk büyük veri.
  • 17 Kasım, Nvidia sonuçları: Şirketin mali yılın üçüncü çeyreğine ait sonuçları ve veri merkezi talebine dair yorumları.
  • 4 Aralık ve 8-9 Aralık: Kasım istihdam verisi ve Fed’in yılın son toplantısı.
  • Teknik eşikler: VIX’in 20’nin altına inip inmediği ve Nasdaq-100’ün 200 günlük ortalamanın üzerine dönüp dönmediği.

Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır ve yatırım tavsiyesi değildir. Tüm rakamlar yayın tarihindeki kaynaklara dayanır ve hızla değişebilir; fiyat/piyasa değeri günlük teyit gerektirir. Karar vermeden önce kendi araştırmanızı yapın.

Bu yazıyı YouTube'da video olarak da izleyebilirsiniz; tüm videolar kanalımızda.

Bu makale yatırım tavsiyesi değildir; eğitim ve genel bilgilendirme amaçlıdır. Yasal uyarı